Overzicht artikelen (WF)

Overzicht van artikelen uit de kwartaalbladen "Westfriese Families" (WF) die momenteel op deze website staan.
De laatst toegevoegde artikelen staan bovenaan, de rest staat op chronologische volgorde.

HAS, een Westfriese familienaam van Holsteiner oorsprong?
(WF 1989, pagina 121-123)
Wie was Claes Barentsz?
(WF 1976, pagina 10-12)
De Andijker tak Brander
(WF 1980, pagina 18-25)
Een boekje over het familie-onderzoek
(WF 1971, pagina 45-48)
BOS DE KORENMOLENAARS? Da's waarachtig Westfriese import!
(WF 1976, pagina 28)
Grootebroekers, die ver van huis stierven
(WF 1985, pagina 32)
Een Westfries boerengezin uit de vorige eeuw
(WF 1957)
Bij het onderzoek naar de verwantschappen van de Westfriese dorpsbewoners kan men steeds opmerken, dat tot omstreeks 1850 deze bewoners zeer "hokvast" waren en daarnaast een sterk "standsgevoel" bezaten. Man en vrouw stamden uit gezinnen, die meestal niet meer dan 10 km uit elkander woonden; boerenzoons trouwden met boerendochters; ambachtslieden met hun soortgenoten en maar zelden kwam het voor, dat een zoon of dochter van een arbeider ("dienstbare") buiten zijn of haar kring een huwelijk sloot. (lees verder)
NOGMAALS: de geslachten HOEK, SPAANS en HOEK SPAANS
(WF 1983, pagina 25-28)
In de 2e jaargang (1957) van 'Westfriese Families' verscheen het artikel 'De geslachten Hoek, Spaans en Hoek Spaans.' Het derde gezin Hoek Spaans dat daarin werd vermeld, was dat van Pieter Hoek Spaans (geb. Oudendijk 12-9-1808) en Aaltje Boon met wie hij op 31-3-1833 te Oudendijk in het huwelijk trad. De auteur besloot zijn artikel destijds als volgt:

'Pieter Hoek Spaans was boer te Oudendijk. Hij overleed daar op 31-10-1862, waarna zijn vrouw blijkbaar naar elders vertrok. Van dit echtpaar zijn geen kinderen bekend'. (lees verder)
DE FAMILIE BINK (Schermerhorn - Broek op Langendijk)
(WF 1968, pagina 19-20)
Op 12 december 1717 trouwden te Schermerhorn, Muus Cornelisz. Bink en Neeltje Aarts. In het doopboek van de Geref. Kerk aldaar vinden we:

gedoopt 24-5-1719, Jan, vader is Muus Bink
gedoopt 7-9-1721, Pieter, vader is Muus Cornelis
gedoopt 10-11-1726, Guurtje, vader is Mies (lees verder)
COMMANDEUR
(WF 1969, pagina 14-16)
De naam Commandeur, soms ook als Kommandeur geschreven, komt in onze omgeving zeer veel en zeer verspreid voor. Mogelijk behoren ze allen tot één familie, maar dit is - en het geldt voor vrijwel alle veel voorkomende families in deze streek - vrijwel niet na te gaan. Uit de voor de amateur bereikbare bronnen, in hoofdzaak de Burgerlijke Stand en de doop-, trouw- en begraafboeken, vinden wij steeds families die wel dezelfde naam dragen, maar waarvan de onderlinge verwantschap niet is aan te tonen. (lees verder)
Aris Veerman
(WF 1972, pagina 39-41)
Ons is gevraagd, of de in de omgeving van Hoorn voorkomende familie Veerman, waarin de naam Aris veelvuldig voorkomt, verwant is aan de andere "Veermannen" in de omgeving, zoals Klaas, Teunis en Pieter Veerman.
Dit blijkt inderdaad zo te zijn, hoewel de voornaam Aris afgeleid is van de vrouwelijke kant. Het is dus zuiver toeval, dat ook de Aris-tak Veerman verwant is aan vele naamdragers in onze omgeving. (lees verder)
De voorbereidingen voor de stamboom Sjerps
(WF 1973, pagina 55-57)
Hoe moeilijk het is om een stamboom uit een betrekkelijk jonge tijd samen te stellen, blijkt duidelijk uit de voorbereidingen voor de stamboom Sjerps. De naam Sjerps is zeer bekend in de omgeving van Enkhuizen. Het is een sterk verspreide katholieke familie. Vooral te Venhuizen, als Gemeente oorspronkelijk ontstaan uit de samenvoeging van Hem (het oorspronkelijke hoofddorp) en het dorp Venhuizen. Ongetwijfeld woonden verreweg de meeste naamdragers. Sjerps in Hem, reeds blijkbaar vanaf 1782. (lees verder)
"Een skip van bailèg"
(WF 1975, pagina 56-57)
De uitdrukking stamt nog uit 'de goeie tijd'. Veel Westfriese boeren hadden toen deel in een schip. Soms was dat 1/8, 1/16, 1/32, 1/64, zelfs soms een nog kleiner deel! Keerde de schipper met rijke lading terug, dan was er zoete winst, maar was hij 'gebleven met schip en goet', dan werd het een 'schip van bijleg'. (lees verder)
Ha, die PIETERMAN!
(WF 1976, pagina 74-76)
Iedere speurder naar ons voorgeslacht zal deze vrij zeldzame voornaam ergens tegenkomen. Hoe kwam men er bij een kind Pieterman te noemen? Een Pieterman is een baarsachtige vis met stekelige vinnen, die in de Noordzee en de Middellandse zee voorkomt. De Latijnse naam is Trachinus draco. Pieterman is ook een soort Belgisch bier en onze gave gulden heet soms ook Pieterman. (lees verder)
PRINS aan een zijden draad
(WF 1977, pagina 50-53)
Het is bekend, dat er vóór de Burgerlijke Stand nogal gemakkelijk van naam verwisseld werd. Een rijke suikeroom of -tante had veel kans vernoemd te worden, als een royale pillegift daar aanleiding toe gaf. Ook als een naam uit de familie dreigde verloren te gaan, werd de jonggeborene met die naam gedoopt. (lees verder)
Het leven van stamvader Jan Kleymeer
(WF 1979, pagina 90-92)
Op 13 juni 1734 wordt te Koedijk gedoopt Jan Dirksz. als 13e en laatste kind van Dirk Syrnonsz. en zijn derde vrouw Trijntje Jansd., waarmee hij op 24 januari 1723 te Koedijk was getrouwd.
Dirk was molenaar op de watermolen van het poldertje de Cleijmeer, gelegen in het Geestmerambacht achter Noord-Koedijk. Het was daar hard ploeteren voor Dirk, die door zijn beroep meestal wordt aangeduid als Dirk Symonsz Molenaar. Hij bezat verder nog wat riet- en zaadland in de Cleijmeer, waarop hij o.a. mierikswortelen verbouwde. (lees verder)
Kent u pater Appelman?
(WF 1980, pagina 26-30)
Voor sommigen zou deze zeer korte vraag beantwoord worden met: "Vanzellef, hoi komt uit de Wogmeer, hoi is er ientje van Piet Appel, "de skaipeknipper". Anderen zouden misschien antwoorden met: "Ik wist niet dat er ook priesters in onze familie zaten".
Maar als we de boeken en oude handschriften wat verder opendoen, ontdekken we dat er minstens twaalf priesters zijn geweest of nu nog zijn met de familienaarn Appelman. (lees verder)
Zuidnederlandse immigranten in West-Friesland 1572 - 1795
(WF 1981, pagina 121-127)
In het juninummer van 1981 van 'Westfriese Families' deed mr. P.C. Avis de oproep om gegevens te melden over de Zuidnederlanders die kort na de Opstand naar West-Friesland zijn gekomen. Door dr. J.C.G.A. Briels is in zijn boek 'Zuldnederlandse immigratie 1572-1630' (Haarlem, 1978) aangetoond dat hun aantal zeker wel 150.000 heeft bedragen, of zelfs meer, terwijl in vroeger onderzoek nooit een dergelijk hoog cijfer was genoemd. Wel bleek dat die immigranten vooral naar de Hollandse en Zeeuwse steden trokken (waaronder ook Alkmaar). (lees verder)
De heilige Hermandad van Koedijk tussen de Franse en Duitse bezetting
(WF 1982, pagina 28-32)
De eerste veldwachter, die we in de archieven van het dorp Koedijk kunnen vinden, is Cornelis Strijbis.
Crelis Strijp vinden we in 1787 in het doopboek van de Gereformeerde Kerk als hij op 2 december zijn op 30 november geboren zoon Jan laat dopen. Hij is dan gehuwd met Neeltje Jans Timmerman. Zij kwam vermoedelijk niet van Koedijk, want hun huwelijk is daar niet te vinden. Zelf kwam hij uit Noord-Scharwoude. (lees verder)
Westfriese Zouaven
(WF 1984, pagina 24-32)
Met de val van Rome op 20 september 1870 kwam er een einde aan de wereldlijke macht van de paus. Vanaf de 8ste eeuw was het z.g. "Patrimonium Petri" (erfgoed van de paus), waarvoor een schenking van Pepijn de Korte de basis had gelegd, door een handige politiek van de pausen steeds uitgebreid. (lees verder)
Westfriese zeelieden in Noordafrikaanse gevangenschap
(WF 1985, pagina 15-17)
JACOB PIETERSZ MOLENAAR de stamvader van de hierna te behandelen familie, was in zijn jonge jaren zeeman van beroep. Dat was toen (omstreeks 1735) in West-Friesland niet zo gewoon meer, want de zeevaart had als bron van bestaan veel van zijn betekenis verloren. Het aantal inwoners op het Westfriese platteland was veel kleiner geworden en de agrarische sector bood voldoende werkgelegenheid. In de 16e en 17e eeuw echter vonden duizenden Westfriezen op de wereldzeeën een bestaan. (lees verder)
Spinnen en weven aan de Langedijk en in de omgeving
(WF 1989, pagina 28-30)
Als reaktie op de vraag betreffende het spinnen en weven aan de Langedijk (Westfr. Fam. 1987 pag. 71) volgen hier enkele gegevens over dit onderwerp. (lees verder)
Waar komen de kindertjes vandaan?
(WF 1991, pagina 141-143)
Het lijkt zo op het oog een domme vraag, maar sinds de medische wetenschap de reageerbuisbaby heeft uitgevonden en de commercie 'een gat in de markt' ontdekte, zoals dit thans heet, door de funktie van draagmoeder te creëren, is deze vraag nog steeds actueel. (lees verder)
"Mijn broertje heeft klappen gehad"
(WF 1996, pagina 105)
Op 18 juni van het jaar 1839 stuurde Maria van Keern, de echtgenote van de Hoornse bezemmaker Jacobus van Berkum, haar beide kinderen Pieter en Dina naar de winkelier Volkert Polman op het Kleine Noord. Zij kregen de opdracht bij deze winkelier zout en zeep te kopen. Naderhand kwam de zesjarige Dina met de boodschappen thuis, haar negenjarige broertje Piet was nog even buiten blijven spelen. (lees verder)
Een doenig manje......
(WF 1998, pagina 100-102)
Het is nog geen eeuw geleden, dat West-Friesland in de zomer werk - en onderdak - bood aan grote groepen tijdelijke arbeidskrachten in de landbouw. Het was met name de hooibouw die een grote piek in de arbeidsvraag opriep, en dan met name bij het begin namelijk het maaien van het gras. (lees verder)
Westfriese lichterschippers
(WF 2000, pagina 87-88)
Een lichter was een klein schip die van grote schepen een deel van hun lading overnam, zodat deze grote schepen met de rest van hun lading over de ondiepten van de Zuiderzee naar Amsterdam konden varen. Deze ondiepten waren het Wieringer Vlaak, het Enkhuizerzand en Pampus, waar de uitdrukking "voor Pampus liggen" vandaan komt. (lees verder)
West-Friese sporen in verre kerken
(WF 2001, pagina 102)
Een van de leukste manieren om West-Friezen tegen te komen, is op grafzerken, prenten en dergelijke ver van de geboortegrond. Ik vond er de laatste tijd drie waarmee ik misschien andere lezers een plezier doe. Mogelijk is niet iedereen bekend met de serie publicaties van grafstenen door Bloys van Treslong Prins, die op verschillende archiefinstellingen en bibliotheken in te zien is. (lees verder)
Overspel, een grouwzame zonde in Schellinkhout anno 1759
(WF 2002, pagina 67-69)
In het doopregister van de hervormde kerk te Schellinkhout is de volgende aantekening te vinden:
7 jan. 1759 "een kind in overspel geteelt, de naam Geertje, ten doop gehouden door de moeder, genaamt Aaf Kornelisz komende van Wijdenes, zijnde een getrouwde vrouw, wier man op zee naar Oostlndie was; bovengenoemde vrouw woonde bij Klaas Pietersz Dekker, weduwnaar, voor meijdt; welke Klaas Pietersz Dekker voor de kerkenraat beleden heeft de vader van 't onegte kind te zijn; welke zijnde litmaat, terstond is gecensureert. De moeder met het kind ten doop komende, is voor 't lezen van 't doopformulier openlijk en zeer ernstig bestraft." (lees verder)

Oude jaargangen kwartaalbladen zijn nog leverbaar, klik hier voor meer informatie.